IAI Harpy, İsrail Havacılık Endüstrisi (IAI) tarafından özel ihtiyaçlara cevap verebilmek adına etkili bir şekilde üretilmiş bir İHA’dır. 

HARPY üretiminin arka planı

Dolanan Mühimmat nedir?

HARPY üretiminin arka planı aslında Nazi Almanyası’na kadar dayanır. Dolanan mühimmat denilen bu sistemler satıh hedeflerine karşı kullanılan, patlayıcı yüklü bir tür insansız hava aracıdır. Çoğunlukla taşınabilir yapıda olup; ufak ve düşük maliyetli birer seyir füzesine benzemektedirler. Dolanan mühimmatları, güdümlü mühimmatlardan ayıran en temel fark, spesifik bir hedef için ateşlenme gereksiniminin olmamasıdır. Hedef tespit ve değerlendirmenin, ateşleme gerçekleştirildikten sonrasında yapılması mümkündür.

Dolanan mühimmatlara örnek olarak milli ALPAGU İha’mız

1982 Lübnan savaşı ve HARPY felsefesi

İsrail Silahlı Kuvvetleri (IDF), 1982 Lübnan Savaşı’ndaki deneyiminin ardından İHA’ların anti-radar rolündeki potansiyelini fark etti. Lübnan Bekaa Vadisi’nde bulunan Suriye Hava Savunma füzeleri için düzenlenen operasyonda İsrailliler bol bol keşif ve decoy (sahte) ihalar kullandılar.

İsrailli tasarımcıların HARPY ihayı tasarlarken ihalar İsrail tarafında şu şekilde kullanılıyorlardı. Operasyonlar devam ederken çok sayıda Delilah tipi decoy ihalar İsrail Hava Kuvvetlerini taklit edecek şekilde uçuyorlardı. Suriye radarları insansız hava araçlarını uçak zannedip devreye girince İsrail hem hava kuvvetlerindeki anti radar füzeleriyle hem de kara konuşlu anti radar füzeleriyle Suriye Hava Savunma kuvvetlerini yok etti.

Delilah yoluna bir seyir füzesi olarak devam etti. Ama HARPY iha ve onun atası Dornier-IAI DAR ihasının doğuşuna sebep oldu.

Delilah seyir füzesi.
Delilah seyir füzesi

Dornier DAR

HARPY’nin hikayesi Nazi Almanya’sı ile tam olarak kesişmese de yine de Almanya’yla bir şekilde kesişecekti. HARPY’nin atası diyebileceğimiz bir iha daha vardı: Dornier-IAI ortak üretimi DAR iha.

Dornier şirketi ve IAI şirketinin ortak ürettiği bu iha sistemi ne yazık ki soğuk savaşın sonlarına doğru üretimi olacak bir sistemdi. Sovyetler Birliği’nin yıkılmasıyla Almanya bu iha sisteminin alımından vazgeçti. Dornier şirketi projeden çekildi ve DAR üretimi sonlandırıldı. IAI ise projeyi üzerine aldı.

Dornier- IAI üretimi DAR ihası
Dornier- IAI üretimi DAR ihası

HARPY ve Seri Üretim

Bu gelişmelerden sonra İsrail Havacılık ve Uzay Sanayii (IAI) bu sistemin geliştirilmesine başladı. İsrail Havacılık ve Uzay Sanayii (IAI) HARPY sistemini geliştirirken drone ve anti-radar füzesini tek çatı altında birleştirmeyi amaçladı. HARPY fırlatılacak ve karşı ülkenin radarlarının etkinleşmesini bekleyecekti. Radar etkinleşince tıpkı kamikaze uçaklar gibi radara yaklaşacak ve kendi içinde olan patlayıcıyla saldıracaktı. Bu sistemin 3-4 saat havada kalması planlanıyordu. Ama sistem gelişince bu özellikler de arttı.

HARPY İHA
HARPY İHA

HARPY ilk olarak 1990’larda halka tanıtıldı fakat gelişimi devam eden bir süreç oldu. IAI ayrıca 1999’da Raytheon ile birlikte CUTLASS adlı başka bir dolanan mühimmat geliştirdi. Bu sistemlerin gelişimi 2000’li yıllar boyunca devam etti. Delilah yem dronu da bu süre zarfında, Harpy’den gelen teknolojiyi ve gerçek bir savaş başlığını birleştiren, dolanan bir mühimmat/ seyir füzesine dönüştürüldü.

HARPY, savaş bölgesinin gerisindeki bir kara aracından fırlatılacak şekilde tasarlandı. Zamanında kullanılan yüksek teknoloji sayesinde gündüz ve gece her türlü hava koşulunda uçabilir. Fırlatmadan sonra otonom uçuş yeteneğine sahiptir. Gezinir ve radar emisyonu üreten hedeflerini arar. Düşman radar yayıcılarını tespit ederse saldırır onlara yüksek isabet doğruluğu ile saldırır. Diğer en önemli yeteneği olan düşük RCS değeri ile kolay kolay tespit edilmez.

HARPY İHA
HARPY İHA

Düşük radar, görsel ve termal imzaları göz önüne alındığında, başıboş mühimmatların izlenmesi ve öldürülmesi çok zordur. Gelecekteki bir savaş alanında başarı, hangi tarafın en büyük etkiyi sağlayacak şekilde aylaklık cephanelerini kullanabileceği tarafından belirlenebilir.

HARPY Kullanan Ülkeler

Hindistan, Türkiye, Çin, Şili ve Güney Kore ve İsrail HARPY kullanan ülkeler arasındadır.

Türk Hava Kuvvetleri IAI şirketinden 1998 yılında başlatılan proje kapsamında yaklaşık $8o Milyon bedelle iki adet Harpy I bataryası [108 adet Harpy I İHA] tedarik edilmiştir. Normal konfigürasyonda bir batarya, her birinde 18 adet lançer bulunan üç adet taşıyıcı kamyondan oluşmaktadır. Ancak, HvKK Harpy sistemleri MAN ürünü 6×6 kamyon üzerine yerleştirilmiştir ve her bir araçta 6 adet Harpy I sistemi bulunmaktadır. HvKK’nın ihtiyacı kapsamında gündeme gelen iki batarya Cutlass/Harop anti radyasyon/kara taarruz İHA projesi ise daha sonra iptal edilmiştir.

Türkiye HARPY’yi özellikle Anadolu Kartalı tatbikatlarında denemiş ve kullanmıştır. Bazı duyumlara göre ise Libya’da bulunan Hafter güçlerine karşı da HARPY sistemi kullanılmıştır.

Teknik Özellikler

  • Mürettebat: İnsansız
  • Uzunluk: 2.7 m (8 ft 10 in)
  • Kanat açıklığı: 2.1 m (6 ft 10 in)
  • Yükseklik: ()
  • Yüklü ağırlık: 135 kg (300 lb)
  • Güç ünitesi: 1× UEL AR731 Wankel engine, 28 kW

Performans

  • Maksimum hız: 185 km/s (100 knots, 115 mps)
  • Menzil: 500 km (270 nm, 312 mil)

Silahlar

  • 1 × 32 kg (70 lb) yüksek patlayıcı savaş başlığı